Omafietsen - Zeven vragen over de omafiets

Wat is een omafiets?

Een soort damesfiets
Een omafiets is een damesfiets met 28" grote wielen en een gebogen buis tussen de zadelbuis en de balhoofdbuis. Daardoor wordt de instap extra laag en de balhoofdbuis is extra lang. De berijdster zit op zo'n fiets vrij rechtop.

Vroeger was dit in Nederland het standaardmodel van een damesfiets. Maar niet alleen vrouwen vonden de omafiets erg praktisch. In de voorbije decennia is de omafiets daardoor uitgegroeid tot de meest populaire stadsfiets. Het model wordt veelvuldig gebruikt door vrouwen en meisjes van alle leeftijden en door studenten. Ten gevolge hiervan is de keuze in omafietsen tegenwoordig enorm. Naast de het klassieke zwarte model is de omafiets verkrijgbaar en zeer uiteenlopende kleurstellingen en designs.

Waar komt de omafiets vandaan?

Engels voorbeeld
De omafiets is niet zo Hollands als velen denken. Het model werd aan het einde van de negentiende eeuw door Nederlandse rijwielfabrieken overgenomen van hun Engelse collega's. Decennia later kreeg de omafiets er wel een aantal typisch Nederlandse details bij. Een van de kenmerkende onderdelen van de omafiets is de traditionele klapstandaard.

Een dame werd oma
Tot begin jaren vijftig was bijna elke damesfiets een omafiets. Toen kwamen er ook andere damesfietsen bij en kreeg de omafiets een oubollig imago. Rond 1980 begon de populariteit van de omafiets weer te stijgen. Toen pas kreeg zij ook de naam "omafiets". Terwijl de damesfiets in het algemeen een continue ontwikkeling heeft doorgemaakt op technisch en uiterlijk gebied, is de omafiets grotendeels hetzelfde gebleven.

Wat is zo speciaal aan een omafiets?

De zithouding
Een omafiets heeft een langer balhoofd dan andere fietsen. Daardoor zit je op een omafiets meer rechtop dan bij een andere fiets, bijna als op een stoel en met de handen losjes aan het stuur.

De vering
Het frame van een omafiets heeft een zeer lage instap. Daardoor is het erg slap. Zo kun je bij een omafiets veel makkelijker zadel en stuur zijwaarts ten opzichte van elkaar buigen dan bij een herenfiets. Onder het rijden voel je de slapheid van de fiets doordat het frame lekker meeveert.

Het comfort
De zithouding en de vering van het frame maken dat de omafiets vooral een comfortabele fiets is. Het gewicht van de fietser rust veel meer dan bij een andere fiets op het zadel. Een breed en goed geveerd zadel is dan ook extra belangrijk.

Wat is een goede omafiets?

De ouderdom
Een oude omafiets in technisch goede conditie is bijna altijd een goede omafiets. Het frame is zwaar, waardoor het anders veert en beter op de weg ligt dan dat van een nieuwe fiets. Een echte oude omafiets is te herkennen aan de staande achtervork. Deze bestaat uit brede, ovale buis en is ter hoogte van het spatbord doorgezet.

De lengte van de balhoofdbuis
Een goede omafiets heeft een lange balhoofdbuis. Dat geeft een comfortabele zithouding. Zo'n vijftig jaar geleden hadden de frames van de meeste omafietsen een balhoofdbuis van 27 à 28 cm lang. Inmiddels is deze maat bij de meeste merken gekrompen naar zo'n 23 à 25 cm.

De balhoofdhoek
Dit is de hoek van de balhoofdbuis met de grond, meestal zo'n 65 à 70 graden. Een goede omafiets heeft een kleine (dus schuine) balhoofdhoek. Dit zorgt voor comfortabele, "luie" rijeigenschappen. Bij oude omafietsen is de balhoofdhoek doorgaans kleiner dan bij nieuwe.

Prijs-kwaliteitverhouding
Omafietsen zijn verkrijgbaar is verschillende prijsklassen, variërend van circa 150 euro tot ruim 600 euro. Het spreekt voor zich dat dergelijke prijsverschillen zich ten dele vertalen naar de materialen en onderdelen waaruit de fiets is opgebouwd. Bij een dure fiets zullen de verwachtingen ten aanzien van duurzaamheid en levensduur logischerwijs hoger zijn dan bij een goedkope fiets. Het grote aanbod van degelijke en zeer voordelige omafietsen, zoals ook terug te vinden bij Omafiets.nl, beantwoord aan de brede vraag naar betaalbare eigentijdse stadsfietsen.

Wat voor omafietsen zijn er te koop?

Sinds het begin van deze eeuw is het aanbod aan omafietsen weer flink gegroeid. Behalve op prijs en kwaliteit te moeten letten, moet de koper ook weten of zij een klassiek ogende omafiets of een moderne, trendy variant wil.

Wat is bij de meeste omafietsen gelijk?

De omafietsen van tegenwoordig hebben vrijwel allemaal:
- een klassiek recht stuur
- rechtop-zithouding door een stuur dat hoog en relatief dicht bij het zadel uitkomt
- gesloten kettingkast
- jasbeschermers
- Shimano-terugtrapremnaaf (soms ook in uitvoering met versnellingsnaaf verkrijgbaar)

Wat is anders?

- prijs (prijspeil: 2006)

De prijs voor een gewone terugtraprem-omafiets begint bij de B-merken al rond de 150 euro De A-merk-omafietsen beginnen bij zo'n 400 euro. Let bij de prijsvergelijking op welke accessoires inbegrepen zijn (slot, standaard, wat voor verlichting, jasbeschermers, eventueel fietstassen). Alle omafietsen uit het assortiment van Omafiets.nl zijn uitgerust met een ringslot, klapstandaard, verlichting en jasbeschermers. Overige accessoires zoals tassen en fietsrekken worden bij sommige modellen standaard meegeleverd en zijn bij andere optioneel.

- afmontage

Dit betreft vooral de keuze tussen klassiek en modern.

onderdeel

klassiek

modern

frame

gelugd stalen frame

gelast stalen of aluminium frame

kleur

zwart

vrolijke kleur

achternaaf

terugtraprem zonder versnellingen

3-versnellingsnaaf

kettingkast

lakdoek

hardplastic

velgen

staal, zwart gelakt

aluminium (blank of zwart) of rvs

standaard

klapstandaard op bagagedrager

standaard bij trapas

Let op: klassiek betekent in dit geval lang niet altijd beter. Terwijl een stalen frame in principe comfortabeler veert dan een frame van stug aluminium, is de kwaliteit van de huidige zwart gelakte stalen velgen bedroevend, en ook de goedkope modellen onder de klapstandaards deugen niet (wiebelig, op den duur breukgevoelig). Ook is een lakdoek kettingkast kwetsbaarder dan een hardplasticen.

Waarom deze website?

Plek voor de omafiets
De omafiets verdient een speciale plek. Een plek op internet die helemaal van haarzelf is. Ooit was de omafiets voor dames een vanzelfsprekendheid. Door zijn eenvoud  en gebruiksgemak is dit model nu een van de populairste fietsen van Nederland en een  vast onderdeel in het Nederlandse straatbeeld. Bovendien  rijdt nog steeds geen fiets zo ontspannen en comfortabel en zit je op geen fiets zo statig, als op een omafiets. Daarom verdient de omafiets een speciale plek.